Πώς μιλάνε οι γονείς στα μωρά τους; Τα αποτελέσματα έρευνας.

Όταν οι ενήλικες μιλούν σε βρέφη και μικρά παιδιά χρησιμοποιούν έναν ξεχωριστό τρόπο ομιλίας, που διαφέρει από αυτόν που χρησιμοποιούν μεταξύ τους.

Τα χαρακτηριστικά αυτού του λόγου είναι τα εξής: απλοποιήσεις, υψηλός τόνος, υπερβολικός τονισμός, περιορισμένο λεξιλόγιο, πολλές επαναλήψεις, αργή ομιλία και πολλές ερωτήσεις.

Αυτός ο τρόπος ομιλίας δεν χρησιμοποιείται μόνο από τις μητέρες, αλλά κι από άλλους ενήλικες, όπως μπαμπάδες, γιαγιάδες, παππούδες, ή και φίλους της οικογένειας.

Επίσης, παιδιά μικρής ηλικίας χρησιμοποιούν παρόμοια ομιλία όταν μιλούν σε μικρότερα παιδιά.

Οι μητέρες στην επικοινωνία τους με το μωρό παίζουν ταυτόχρονα τον ρόλο του ομιλητή αλλά και του ακροατή.

Οι απαντήσεις δηλαδή που δεν μπορεί να δώσει ακόμα το βρέφος, δίνονται από την ίδια την μητέρα.

Εκτός από τον λόγο, ανάλογες είναι οι εκφράσεις του προσώπου και οι κινήσεις του σώματος.

Οι εκφράσεις αυτές διακρίνονται από υπερβολή, αργό ρυθμό και μεγαλύτερη διάρκεια.

Η ομιλία των γονέων παρουσιάζει διαφορές ανάμεσα στον πατέρα και την μητέρα.

Οι μητέρες δείχνουν περισσότερη φωνητική δραστηριότητα από τους πατέρες και λαμβάνουν περισσότερη φωνητική δραστηριότητα από τα βρέφη τους, σε σύγκριση με αυτή που δέχονται οι πατέρες.

Οι μητέρες επικεντρώνονται περισσότερο στην φροντίδα των βρεφών, ενώ οι πατέρες έρχονται σε επαφή με το βρέφος μέσα από ένα είδος παιχνιδιού.

Έρευνα έδειξε ότι οι μητέρες είναι πιο γρήγορες στην ανταπόκριση τους στις εκφράσεις των κοριτσιών, ενώ οι πατέρες μιλούν περισσότερο στους πρωτότοκους γιους.

Άλλη έρευνα έδειξε ότι μετά τους τρεις μήνες οι πατέρες μειώνουν την ποσότητα του λόγου προς τα κορίτσια, όχι όμως και προς τα αγόρια.

Η γλωσσική αλληλεπίδραση βρέφους-μητέρας δημιουργεί έναν δεσμό ζεστασιάς και οικειότητας.

Αυτό πετυχαίνεται με την μεγάλη εκδήλωση συναισθήματος που μεταφέρεται στο μωρό μέσω της ομιλίας.

Το δέσιμο αυτό είναι που βοηθάει τα βρέφη να νιώθουν ασφαλή και ήρεμα.

Τα νεογέννητα προτιμούν την μητρική ομιλία από την ομιλία που απευθύνεται σε ενήλικες.

Αυτό που προσελκύει την προσοχή των βρεφών είναι ο ήχος του λόγου και όχι το περιεχόμενο, το οποίο ούτως ή άλλως δεν είναι και κατανοητό από το μωρό.

Ο υψηλός τόνος και ο υπερβολικός τονισμός χαρίζει στο λόγο των γονιών ρυθμό και μελωδία, γεγονός που τον κάνει χαριτωμένο και ελκυστικό, ακριβώς όπως και τα παιδικά τραγουδάκια.

Έρευνες έχουν δείξει ότι τα βρέφη 5 μηνών ξεχωρίζουν ακουστικές εκφράσεις συναισθήματος, μόνο όμως όταν συνοδεύονται από αντίστοιχες εκφράσεις του προσώπου, ενώ μετά τους 6 μήνες είναι ικανά να ξεχωρίσουν συναισθηματικές εκφράσεις του προσώπου.

Όταν οπτικά και ακουστικά ερεθίσματα δίνουν διαφορετικές και συγκρουόμενες πληροφορίες, τότε τα βρέφη ανταποκρίνονται περισσότερο στις εκφράσεις του προσώπου, επειδή οι οπτικές πληροφορίες υπερισχύουν έναντι των ακουστικών.

Τόσο η φωνή, όσο και το πρόσωπο παρέχουν στο βρέφος πληροφορίες για την συναισθηματική κατάσταση του γονέα.

Σε έρευνα που πραγματοποιήθηκε βιντεοσκοπήθηκαν γονείς και βρέφη κατά την αλληλεπίδραση τους στο σπίτι τους.

Οι γονείς ενημερώθηκαν ότι ο σκοπός της έρευνας αφορούσε την αλληλεπίδρασή τους με τα βρέφη τους, χωρίς να αναφερθεί το ενδιαφέρον για την γονική ομιλία.

Η οδηγία που έλαβαν ήταν να αλληλεπιδράσουν με φυσικό τρόπο με το βρέφος τους.

Η κάθε βιντεοσκόπηση διαρκούσε δέκα λεπτά.

Κατά την διάρκεια των 18 βιντεοσκοπήσεων οι γονείς  μίλησαν, τραγούδησαν και έβγαλαν διάφορους ήχους περίπου το 35% του συνολικού χρόνου αλληλεπίδρασης.

Η διάρκεια της μητρικής ομιλίας ήταν 1,5 περίπου φορές περισσότερη από την διάρκεια της πατρικής.

Συγκεκριμένα, η ομιλία των μητέρων, καταλαμβάνει το 62% του συνολικού χρόνου ομιλίας των δύο γονέων, ενώ η ομιλία των πατέρων αντιστοιχεί στο 38%.

Από τον συνολικό χρόνο γονικής ομιλίας, το 65% του χρόνου ήταν ομιλία με περιεχόμενο και το 35% τραγούδι, παιχνίδι και διάφοροι ήχοι.

Οι διαφορές ανάμεσα σε πατέρες και μητέρες παρατηρήθηκαν στα εξής:

α) οι μητέρες αφιέρωσαν έως 1,5 φορές περισσότερο χρόνο από τους πατέρες σε περιγραφικό λόγο, σε ομιλία που αφορούσε παρακίνηση και έλξη προσοχής, σε τραγούδι και παιχνίδι.

β) οι μητέρες αφιέρωσαν 3 περίπου φορές περισσότερο χρόνο σε ομιλία χωρίς περιεχόμενο που αφορούσε ήχους.

γ) οι πατέρες αφιέρωσαν 2,5 περίπου φορές περισσότερο χρόνο σε ομιλία που απευθύνεται σε πρόσωπο εκτός του βρέφους και του πατέρα.

δ) οι πατέρες μιλούσαν σε τρίτο πρόσωπο 2 περίπου φορές περισσότερο από τις μητέρες.

Οι γονείς αφιέρωσαν περίπου 20% του συνολικού χρόνου ομιλίας, για την επανάληψη λέξεων και προτάσεων, 15% για την διατύπωση ερωτήσεων και 8% για παρακίνηση και πρόσκληση, π.χ. «έλα στη μαμά», «κράτησε την κούκλα».

Οι ανοικτού τύπου ερωτήσεις αφορούσαν το 66% του συνολικού χρόνου ερωτήσεων, ενώ οι κλειστού τύπου ερωτήσεις το 34%.

Η παρακίνηση σε κάποια δραστηριότητα είχε την μορφή πρόσκλησης στο 75% και τη μορφή προσταγής στο 25% των περιπτώσεων.

Οι μητέρες αφιέρωσαν διπλάσιο χρόνο στην διατύπωση ερωτήσεων, επαναλήψεων και προσκλήσεων.

Κατά την αλληλεπίδραση τους με τα βρέφη, κάποιοι γονείς χρησιμοποίησαν κάποια αντικείμενα για να τραβήξουν την προσοχή τους, π.χ. κουδουνίστρες, μπαλίτσες κλπ.

Οι μητέρες αφιέρωσαν έως 1,5 φορές περισσότερο χρόνο από τους πατέρες σε αλληλεπίδραση χρησιμοποιώντας κάποιο αντικείμενο, ως ερέθισμα προσοχής.

Κατά την αλληλεπίδραση των γονέων με τα βρέφη τα συναισθήματα που εκδήλωσαν οι γονείς ήταν ενδιαφέρον (στο 47%), ευχαρίστηση (στο 43%) και ουδέτερη συναισθηματική κατάσταση (στο 10% του συνολικού χρόνου αλληλεπίδρασης).

Οι πατέρες εκδήλωσαν μέση ουδέτερη συναισθηματική κατάσταση διάρκειας 115 δευτερολέπτων, ενώ οι μητέρες 20 δευτερολέπτων.

Η ευχαρίστηση των μητέρων κράτησε 2,5 φορές περισσότερο από την ευχαρίστηση των πατέρων.

Τα βρέφη εκδήλωσαν ουδέτερα συναισθήματα στο 45%, ενδιαφέρον στο 42%, ευχαρίστηση στο 8% και λύπη στο 5% του συνολικού χρόνου

Η ποσότητα της ομιλίας είναι μικρότερη κατά την αλληλεπίδραση των πατέρων με τα βρέφη, γιατί οι μητέρες αλληλεπιδρούν περισσότερο χρόνο με τα βρέφη, σε αντίθεση με τους πατέρες, που απουσιάζουν περισσότερο από το σπίτι. Συγκεκριμένα, οι περισσότεροι πατέρες έρχονταν σε επαφή με τα βρέφη, στο τέλος της ημέρας που επέστρεφαν στο σπίτι.

Ακόμα όμως, και ο συνολικός χρόνος ομιλίας των μητέρων περιορίζεται στο 1/3 της συνολικής αλληλεπίδρασης.

Παράλληλα με την ομιλία, οι γονείς αγκαλιάζουν το βρέφος, το κοιτάνε στα μάτια ή το φιλάνε με τρυφερότητα.

Οι γονείς κυρίως ανταποκρίνονται στη συμπεριφορά του βρέφους υποστηρικτικά απαντώντας στις φωνούλες που βγάζει.

Επίσης, αναφέρονται συχνά στην περιγραφή της πράξης τους, μεταφέροντας στο βρέφος αυτό που είναι προφανές για έναν ενήλικα, π.χ. «τώρα σου καθαρίζω τα αυτάκια».

Όταν το βρέφος εκφράζει δυσαρέσκεια, παρασέρνει προς τα κάτω το συναίσθημα του γονέα. Ο γονέας, όμως, είναι αυτός που επηρεάζει περισσότερο την συναισθηματική κατάσταση του βρέφους.

Τα συναισθήματα που εκδήλωσαν κυρίως οι γονείς ήταν ενδιαφέρον και ευχαρίστηση.

 

error: ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ η αναδημοσίευση, η αναπαραγωγή (ολική ή μερική) του περιεχομένου του ιστότοπου www.thelifemaniacs.gr με οποιανδήποτε τρόπο, όπως: ηλεκτρονικό, φωτοτυπικό, ηχογράφησης ή άλλο, χωρίς προηγούμενη γραπτή άδεια του εκδότη. Σύμφωνα με το Ν. 2121/1993 και τους κανόνες Διεθνούς Δικαίου που ισχύον στην Ελλάδα.